ul. Kościuszki 131, 50-440 Wrocław, tel. 71 722 20 02

Archiwum wpisów za okres: Maj 2016

Mutyzm wybiórczy jest zaburzeniem lękowym, które najczęściej ujawnia się we wczesnym dzieciństwie. Pierwsze niepokojące objawy rodzice dostrzegają zazwyczaj, gdy dziecko rozpoczyna edukację przedszkolną i/lub szkolną. Wówczas okazuje się, że dziecko, które w domu jest pogodne, rozgadane, odważne w kontaktach z najbliższą rodziną w placówce milknie lub nie jest w stanie swobodnie rozmawiać z nauczycielami, rówieśnikami, a nawet z rodzicami. Bywa też, że dziecko rozmawia, ale jedynie z wybranymi osobami lub w określonych sytuacjach. W cięższych przypadkach mutyzmu dzieci nim dotknięte nie są w stanie zjeść czy skorzystać z toalety na terenie przedszkola czy szkoły.

Mutyzm wybiórczy nie dotyczy tylko samej sytuacji edukacyjnej. Objawiać się może również w kontaktach z dalszą rodziną czy znajomymi rodziny, sąsiadami, z rówieśnikami na placu zabaw czy w kontaktach z obcymi osobami napotykanymi w określonych sytuacjach społecznych (np. podczas zakupów w sklepie).

Z mutyzmu wybiórczego się nie wyrasta. Badania pokazują, że dzieci nim dotknięte i pozostawione bez pomocy w późniejszym okresie są narażone na depresję czy fobię szkolną, a w życiu dorosłym nie są w stanie nawiązywać satysfakcjonujących relacji z innymi ludźmi, mają ograniczoną możliwość wyboru zawodu, borykają się z uzależnieniami i problemami psychicznymi. Nie są w stanie w sposób prawidłowy realizować się w rolach społecznych adekwatnych do wieku, są więc narażone na niedostosowanie społeczne.

Co powinieneś zrobić, gdy u swojego dziecka podejrzewasz mutyzm wybiórczy?

  1. Przeczytać materiały dostępne na stronie mutyzm.org.pl lub na stronie FB grupy wsparcia https://www.facebook.com/groups/mutyzm.wybiorczy/ ;
  2. Przekazać informacje dotyczące mutyzmu wybiórczego wychowawcy dziecka;
  3. Jak najszybciej podjąć działania terapeutyczne wszędzie tam, gdzie u dziecka obserwuje się mutyzm wybiórczy (w przedszkolu, szkole, sklepie, placu zabaw, etc.);
  4. Zgłosić się na konsultacje z lekarzem psychiatrą w celu potwierdzenia lub wykluczenia mutyzmu wybiórczego. W pierwszym przypadku warto poprosić psychiatrę o zaświadczenie lekarskie, na którym obok diagnozy mutyzmu wybiórczego będzie również zapis, że jest to zagrożenie niedostosowaniem społecznym;
  5. Zgłosić się do Powiatowego Zespołu Orzekania o Niepełnosprawności (działającego przy Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej) w celu uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności;
  6. Zgłosić się do rejonowej poradni psychologiczno-pedagogicznej w celu uzyskania opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju lub/i orzeczenia o kształceniu specjalnym.

W Polsce temat mutyzmu wybiórczego jest wciąż jeszcze mało znany, a przez to niezrozumiały. Dzieci nim dotknięte odbierane są jako niewychowane, manipulujące czy nieśmiałe. Rodziców tych dzieci oskarża się o stosowanie przemocy czy niewłaściwe postawy wychowawcze i zaleca terapie rodzinne. Nie jest to prawda! Dzisiejszy stan wiedzy naukowej na temat mutyzmu wybiórczego nie pozwala na jednoznaczne wskazanie czynników go wywołujących, wiadomo jednak, że przyczyną nie jest szeroko pojęta „patologia” w rodzinie. Uważano również, że jest to zaburzenie rzadkie, tymczasem wiadomo, że występuje ono tak często jak autyzm.

Powiatowy Zespół Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych we Wrocławiu został zaproszony do udziału w projekcie badawczym poświęconym częstości występowania mutyzmu wybiórczego w Polsce. Autorem projektu jest dr Marcin Szczerbiński – psycholog, wykładowca i naukowiec University College Cork w Irlandii. Projekt został zatwierdzony przez uczelnianą komisję etyczną. Do udziału w badaniach pragniemy zachęcić Dyrektorów, Wychowawców i Rodziców dzieci uczęszczających do placówek z terenu Powiatu Wrocławskiego. O przebiegu badań będziemy na bieżąco informować. Wierzymy, że projekt przyczyni się do zwiększenia stanu wiedzy na temat MW, pozwoli na szybkie rozpoznanie tego zaburzenia u dzieci z rejonu działania naszej poradni, a tym samym umożliwi udzielenie im pomocy i zapobiegnie utrwalaniu się lęku.

Opracowała – Monika Burzyńska – pedagog, logopeda